Door Ingrid Hofstra, Food blogger

Een kopje water met een zakje. Dat is de theecultuur in Nederland. In veel landen in Europa is het niet anders. Gemiddeld halen we het zakje na 18 seconden alweer uit ons kopje. In Nederland is thee nog altijd een beetje het ondergeschoven kindje. We weten hoe we een lekkere bak koffie moeten zetten, maar wat we allemaal met thee kunnen, blijft onduidelijk.

Als het aan Koffiebranderij Peeze ligt, krijgt ook thee de aandacht die het verdient. In 2014 bracht Peeze de nieuwe Fairtrade-lijn Communitea op de markt: thee met een verhaal. Sinds begin dit jaar maakt ook losse thee deel uit van het assortiment. Thee ‘zonder zakje’ wordt namelijk steeds populairder. Meer en meer mensen willen puur genieten, en daar horen losse blaadjes bij.

Thee-inspiratie

Op een maandagmiddag in maart organiseert Peeze een speciale bijeenkomst voor relaties van het bedrijf. De middag staat geheel in het teken van thee. Waar komt het vandaan, hoe worden de blaadjes van de Camellia Sinensi-plant verwerkt tot thee en wat kun je allemaal met thee doen? Dit zijn enkele vragen die tijdens de bijeenkomst centraal staan. En er is een speciale gast: Sakuntaladevi. Deze Sri Lankaanse is de beste theeplukster van Norwood, een Fairtrade-gecertificeerde plantage. Sakuntala is helemaal naar Nederland gekomen om namens Max Havelaar over haar leven en werk in Sri Lanka te vertellen.

Thee inspiratiemiddag 4

De bijeenkomst wordt ingeleid door directeur Timmo Terpstra. Hij legt uit dat het voor een koffiebranderij bijzonder is om zoveel aandacht aan thee te besteden. Het bedrijf hoopt met de Fairtrade Communitea een verbinding te creëren tussen de oorsprong van thee en de consument. In 2014 zijn een aantal werknemers van Peeze naar Sri Lanka geweest om daar meer te leren over thee. Een van de smaken van de Communitea is dan ook een Ceylonthee, afkomstig van de plantage waar Sakuntala werkt.

Theeplukster uit Sri Lanka

Een beetje verlegen en met behulp van een tolk legt de theeplukster uit hoe een typische werkdag er voor haar uitziet. Rond een uur of acht komt ze in de tuinen aan. Een half uurtje later begint ze met het plukken van de bovenste blaadjes, de jonge scheuten. Als ze vertelt dat er om half tien een theepauze is, moet iedereen een beetje lachen.
Sakuntala krijgt iedere maand een groot pak thee mee naar huis voor de hele familie, dus ze komt nooit tekort. Lunchen doen de plukkers iedere dag om een uur of twaalf, met speciale boxen die ze van de Fairtrade-premie hebben gekocht. Om half drie gaat Sakuntala naar huis. Ze sprokkelt wat hout en kookt eten voor haar gezin. Ze is de snelste plukker van de hele plantage. Hoe dat kan weet ze niet zo goed uit te leggen. “Op de een of andere manier heb ik aan het einde van de dag de meeste blaadjes in de zak.”

theeplukster

Sakuntala vertelt dat de blaadjes nadat ze geplukt zijn, naar de fabriek worden gebracht. Die staat op de plantage. Vervolgens treedt er een heel proces in werking. De blaadjes worden eerst gedroogd, vervolgens gerold en gebroken, dan vindt er bij zwarte thee een oxidatieproces plaats, en uiteindelijk wordt de thee opnieuw gedroogd om de laatste vocht eruit te halen. Bij groene thee werkt het iets anders: daar worden de bladeren na het rollen kort verhit, om zo de oxidatie en daarmee de verkleuring te stoppen.

Invloed van Fairtrade op de theeplantage

Omdat Norwood een Fairtrade-certificaat heeft gekregen, ontvangen de werknemers een premie. Die wordt uitgegeven door een democratisch gekozen commissie, bestaande uit arbeiders die op de plantage werken. Op Norwood is er al veel aangeschaft van de premie: warme jassen, thermosflessen, schooluniformen en een nieuwe crèche voor de jongste kinderen. Fairtrade heeft zelf geen enkele zeggenschap over de uitgaven. Daarmee onderscheidt het zich van andere hulporganisaties.

Fairtrade werkt tegenwoordig met 1.4 miljoen boeren en 1200 corporaties samen in 76 landen. Wereldwijd zijn er ruim 25.000 Fairtrade-gecertificeerde producten verkrijgbaar, die in 26 landen verkocht worden. Zowel in het Out of Home-kanaal, als in de supermarkt zijn er dus steeds meer producten te vinden die onder Fairtrade-voorwaarden zijn gemaakt of verwerkt. Bananen, noten, chocolade, koffie en thee zijn slechts enkele voorbeelden. De organisatie staat niet alleen voor een eerlijke prijs. Er gelden ook strenge milieu- en sociale criteria.

Thee inspiratiemiddag 3

 

Theesommelier; Foodpairing en mocktails

Om de relaties van Peeze nog meer te leren over de oorsprong en werking van thee is sommelier Linda Appelman uitgenodigd. Ze vertelt iets meer over de achtergrond en de oorsprong van de theeplant en geeft de ondernemers ook wat tips. Zo legt Linda uit dat thee oorspronkelijk uit China komt. Sinds de zeventiende eeuw drinken wij het ook hier in Europa. De blaadjes werden destijds zwart door de lange reis per boot. Omdat er op de schepen nog meer vervoerd werd dan alleen thee, ontstonden er per ongeluk smaken die wij vandaag de dag nog steeds kennen, zoals Earl Grey.

Linda vertelt dat zij het liefst bronwater gebruikt om de thee mee te zetten. “Dat is toch altijd schoner dan kraanwater is en ook rijker aan mineralen waardoor de thee beter tot z’n recht komt.” Ze raadt de ondernemers tot slot aan om eens te letten op ‘food pairing’, ofwel “probeer eens iets anders dan het koekje bij de thee, zoals chocolade, een nootje of wat kaas”. Na een middag boordevol inspiratie en kennis over thee wordt de bijeenkomst in stijl afgesloten met een borrel, waar een mocktail met thee niet mag ontbreken.

Bekijk ook:

Het recept voor Rooibos ijsthee

 

Thee inspiratiemiddag